Katër vjet pasi ndihmoi demokratët të fitonin të dyja ulëset e Senatit amerikan në Georgia, lideri i pakicës demokrate në Senat, Chuck Schumer, nisi kërkimin për një kandidat që mund ta zgjeronte hartën elektorale të partisë. Ai e gjeti një të tillë në një vend të papritur: Mississippi, shkruan Reuters.
Prokurori publik Scott Colom kishte parë t’i bllokohej në vitin 2023 mundësia për t’u bërë gjyqtari i parë federal me ngjyrë në këtë shtet për më shumë se një shekull. Kjo kishte ndodhur për shkak të kundërshtimit të senatores republikane të Mississippit, Cindy Hyde-Smith. Tani, Schumer dëshironte që Colom të kandidonte kundër saj për një ulëse në Senat. Aq i vendosur ishte Schumer për ta bindur atë, saqë në nëntor të vitit 2024 e ftoi në një drekë, së bashku me të atin.
“Unë i thashë se duhet të kandidosh”, deklaroi Schumer për televizionin MS Now.
Dy vjet më vonë, Colom është në rrugë për t’u bërë senatori i parë me ngjyrë nga Mississippi që nga periudha e Rindërtimit pas Luftës Civile Amerikane, nëse epërsia e tij prej 2.000 votash qëndron edhe pas numërimit përfundimtar.
“Mississippi gjithmonë është anashkaluar ose është renditur në fund të listës në nivel kombëtar. Por besoj se kjo garë do të bëjë ndryshimin në vendin tonë”, u tha Colom gazetarëve të premten, ndërsa zyrtarët zgjedhorë po numëronin fletëvotimet e përkohshme.
Kandidimi i tij i papritur ishte pjesë e një përpjekjeje ambicioze të demokratëve për të konkurruar edhe në zgjedhjet që prej kohësh konsideroheshin të pamundura për t’u fituar. Ata u mbështetën te rritja e kostos së jetesës, pakënaqësia e votuesve ndaj presidentit Donald Trump dhe kandidatët e fortë lokalë, me shpresën se mund t’i vinin në lojë edhe bastionet tradicionale republikane.
Kjo strategji rezultoi e suksesshme në zgjedhjet afatmesme të së martës, kur demokratët morën kontrollin e të dyja dhomave të Kongresit nga republikanët. Fitorja erdhi pas një vargu suksesesh në shtete tradicionalisht republikane, përfshirë Kansasin dhe Texasin.
Tani shtrohet pyetja nëse demokratët përfituan nga një moment i jashtëzakonshëm politik apo nëse kanë gjetur një strategji që mund ta përsërisin edhe në zgjedhjet e ardhshme.
Sidoqoftë, drejtuesit demokratë kanë bërë të ditur se synojnë të vazhdojnë të konkurrojnë edhe në shtetet që më parë i konsideronin fitore të sigurta për republikanët.
“Duhet të sigurohemi se po konkurrojmë kudo. Nuk duhet t’ua lëmë republikanëve asnjë terren pa luftë”, tha Anderson Clayton, kryetare e Partisë Demokratike në Karolinën e Veriut.
“E kuptoj që të gjithë janë shumë të entuziazmuar, edhe unë jam, por njëkohësisht po shikoj se ku kemi pasur mundësi që nuk i kemi shfrytëzuar”, shtoi ajo.
Strategjia për të fituar kudo
Strategjia e demokratëve bazohej në bindjen se reagimi tradicional i votuesve kundër partisë që kontrollon Shtëpinë e Bardhë në zgjedhjet afatmesme do të përforcohej nga pakënaqësia ndaj Trumpit dhe rritja e kostos së jetesës. Kjo, sipas tyre, krijonte mundësi për ta zgjeruar hartën elektorale të partisë.
Demokratët investuan më gjerësisht në organizatat partiake në të gjithë vendin, në vend që t’i përqendronin burimet financiare dhe njerëzore vetëm në disa shtete që tradicionalisht konsiderohen vendimtare për rezultatet zgjedhore.
“A duhet të investosh në shtetet ku gara është e ngushtë apo në të 57 organizatat partiake në nivel shtetëror, në mënyrë që të organizohesh gjatë gjithë vitit dhe të jesh në gjendje të fitosh kudo?”, pyeti Jane Kleeb, nënkryetare e Komitetit Kombëtar Demokrat.
Ajo tha se kryetari i këtij komiteti, Ken Martin, kishte zgjedhur strategjinë e dytë, ndonëse ishte përballur me kritika të shumta për këtë vendim.
Në disa raste, garat konsideroheshin aq të vështira për demokratët, saqë drejtuesit e partisë në nivel kombëtar nuk kishin pasur asnjë kontakt me kandidatët e tyre. Pas fitoreve të papritura, ata u detyruan të kërkonin numrat e telefonit të kandidatëve.
Në fillim të vitit 2026, sondazhet e demokratëve tregonin se votuesit po anonin gjithnjë e më shumë nga kjo parti sa i përket ekonomisë, një fushë që tradicionalisht konsiderohej përparësi e republikanëve.
Strategët demokratë thanë se tarifat e vendosura nga Trumpi për mallrat e huaja dhe rritja e çmimeve të karburanteve, pas nisjes së luftës kundër Iranit në shkurt, i përshpejtuan këto zhvillime dhe i bindën shumë demokratë se mund të konkurronin edhe në territore tradicionalisht republikane.
Pakënaqësia në rritje te republikanët
Me kalimin e muajve, republikanët u bënë gjithnjë e më të pakënaqur me mënyrën se si Trumpi po e menaxhonte luftën në Iran dhe me vendimin e tij për të mos u përqendruar te shqetësimi kryesor i votuesve: kostoja e jetesës.
Demokratët e panë këtë si një mundësi politike, veçanërisht për shkak të rënies së miratimit të presidentit Trump dhe rritjes së çmimeve të karburanteve.
Pas fitores së demokratëve këtë javë, shumë zyrtarë të administratës dhe ligjvënës republikanë shprehën zemërim për faktin se Trumpi vazhdoi të përqendrohej te projektet e ndërtimit në Shtëpinë e Bardhë dhe u përpoq të distancohej nga rezultatet e zgjedhjeve të së martës.
“Sa e vështirë është thjesht të pranosh atë që po ndiejnë votuesit?”, tha një zyrtar i lartë i administratës.
Drejtuesit demokratë këmbëngulën se partia nuk duhej ta përsëriste atë që ata e konsideronin gabim të mandatit të parë të Trumpit, kur fushatat e tyre ishin përqendruar kryesisht në kundërshtimin e presidentit.
Në vend të kësaj, ata u kërkuan kandidatëve të paraqisnin propozimet e tyre dhe t’i bindnin votuesit se mund të ofronin zgjidhje konkrete për problemet e tyre.
Natën e zgjedhjeve, demokratët panë se si distriktet e vizatuara nga republikanët në mbarë vendin po fitoheshin nga kandidatët e tyre.
Në Karolinën e Veriut, ku republikanët kishin ridizajnuar hartën zgjedhore me synimin për të kontrolluar 11 nga 14 ulëset në Dhomën e Përfaqësuesve, humbjet e tyre u shtrinë edhe në distrikte ku Trumpi kishte fituar me mbi 10 pikë përqindjeje.
Demokratët pritet të fitojnë 10 nga 14 ulëset në këtë shtet. Sipas tre strategëve dhe zyrtarëve të fushatës demokratike, partia në nivel kombëtar nuk kishte pasur as kontakte me disa prej kandidatëve të saj për Dhomën e Përfaqësuesve, pasi garat e tyre konsideroheshin të pamundura për t’u fituar dhe republikanët kishin shumë më tepër para për fushatë.
Përqendrimi te kostoja e jetesës
Pas rrëzimit të presidentit venezuelian Nicolás Maduro nga pushteti, në një operacion ushtarak amerikan në janar, drejtuesit demokratë mblodhën anëtarët e Dhomës së Përfaqësuesve për t’u përcjellë një mesazh të qartë: të përqendroheshin te çështjet ekonomike brenda vendit.
Në atë kohë, republikanët sapo kishin lejuar skadimin e subvencioneve për kujdesin shëndetësor të financuara nga qeveria, duke bërë që qytetarët të përballeshin me kosto më të larta.
Një nga fitoret më të papritura të demokratëve ishte ajo në Kansas, ku kjo parti nuk kishte fituar asnjë ulëse në Senatin amerikan që nga viti 1932.
Adam Hamilton, i cili fitoi zgjedhjet të martën, ishte futur në garë vetëm në muajin prill. Këshilltari i fushatës së tij, Guy Cecil, tha se partia në nivel kombëtar kishte filluar të përqendrohej në kandidaturën e tij vetëm gjatë javëve të fundit të fushatës.
“Duhet ta zgjerojmë mënyrën se si e përfytyrojmë atë që është e mundur të arrihet”, tha Cecil për Partinë Demokratike.
Ai shtoi se përballueshmëria ekonomike ishte një nga çështjet kryesore të fushatës, por Hamilton kishte folur gjithashtu për rikthimin e dinjitetit në procesin politik dhe bashkimin e qytetarëve.