Shkruan: Emine Krasniqi
Ekonomia e Kosovës po përballet me një sfidë të madhe, rritjen e vazhdueshme të konsumit dhe dobësimin e sektorit prodhues. Sot, në tregun kosovar gjejmë produkte nga pothuajse çdo vend i botës, ndërsa numri i produkteve vendore që arrijnë të konkurrojnë në treg mbetet i kufizuar. Kjo ka ngritur pyetjen nëse Kosova po shndërrohet në një vend që konsumon shumë, por prodhon pak.
Një nga treguesit kryesorë të kësaj gjendje është varësia e lartë nga importet. Ushqimet, materialet ndërtimore, pajisjet teknologjike, veshmbathjet dhe shumë produkte të tjera vijnë nga jashtë. Ndërkohë, eksportet kosovare mbeten dukshëm më të ulëta se importet, duke krijuar një deficit të madh tregtar.
Arsyet e kësaj gjendje janë të shumta. Mungesa e investimeve në industri, kostot e larta të prodhimit, infrastruktura jo gjithmonë e përshtatshme dhe konkurrenca e fortë nga produktet e importuara e bëjnë të vështirë zhvillimin e prodhimit vendor. Për më tepër, shumë të rinj po largohen nga vendi, duke zvogëluar fuqinë punëtore dhe potencialin prodhues të ekonomisë.
Një rol të rëndësishëm në ekonominë e Kosovës luajnë edhe remitancat nga diaspora. Këto mjete financiare ndihmojnë familjet dhe rrisin konsumin, por jo gjithmonë shndërrohen në investime që krijojnë prodhim dhe vende të reja pune. Kjo bën që ekonomia të mbështetet më shumë në shpenzim sesa në krijimin e vlerës së re.
Zhvillimi ekonomik afatgjatë nuk mund të mbështetet vetëm në konsum. Një shtet bëhet më i fortë kur prodhon, eksporton dhe krijon vende pune. Prandaj, sfida e Kosovës nuk është vetëm të blejë më shumë, por të prodhojë më shumë. Vetëm në këtë mënyrë mund të ndërtohet një ekonomi më e qëndrueshme dhe një e ardhme më e sigurt për qytetarët e saj.
/TV Arbëria